Vô sinh được định nghĩa là tình trạng vợ chồng sau một năm chung sống, quan hệ tình dục đều đặn 2–3 lần/tuần, không sử dụng biện pháp tránh thai nhưng người vợ vẫn chưa có thai. Trong đó, vô sinh nam chiếm khoảng 40–50% các trường hợp vô sinh hiếm muộn và là vấn đề sức khỏe ngày càng được quan tâm.
Mục lục
1. Vô sinh nam là gì?
Vô sinh nam là tình trạng người đàn ông không có khả năng sinh con do số lượng tinh trùng ít, chất lượng tinh trùng kém hoặc gặp vấn đề trong quá trình xuất tinh. Căn bệnh này ảnh hưởng lớn đến tâm lý, hạnh phúc gia đình nhưng thường tiến triển âm thầm, ít triệu chứng rõ ràng nên dễ bị bỏ qua.
2. Các triệu chứng cảnh báo vô sinh nam
Hầu hết nam giới bị vô sinh không có biểu hiện cụ thể ngoài việc khó có con. Tuy nhiên, một số dấu hiệu cảnh báo có thể gặp bao gồm:
- Rối loạn chức năng tình dục: khó xuất tinh, xuất tinh ít, giảm ham muốn, rối loạn cương dương.
- Tinh hoàn bất thường: sưng, đau hoặc có kích thước nhỏ.
- Dấu hiệu nội tiết: vú to ở nam giới, giọng nói cao, lông tóc thưa.
- Giãn tĩnh mạch thừng tinh hoặc tắc nghẽn đường dẫn tinh.
Nếu sau một năm chung sống, vợ chồng vẫn chưa có thai, các cặp đôi nên đi khám. Trường hợp nam giới có tiền sử phẫu thuật tinh hoàn, bệnh lý tuyến tiền liệt, đau hoặc sưng tinh hoàn, cần đi khám sớm hơn để được chẩn đoán kịp thời.

3. Yếu tố nguy cơ gây vô sinh nam
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến vô sinh nam, trong đó phổ biến là:
- Chất lượng tinh trùng kém: số lượng thấp, tinh trùng dị dạng, kém di động.
- Bệnh lý nam khoa: viêm tuyến tiền liệt, viêm tinh hoàn, viêm bao quy đầu.
- Tổn thương tinh hoàn: do chấn thương, phẫu thuật, quai bị, tiểu đường, bệnh di truyền.
- Thói quen xấu: hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, căng thẳng kéo dài, mặc quần chật.
- Môi trường độc hại: tiếp xúc hóa chất, thuốc trừ sâu, bức xạ, sử dụng steroid.
- Điều trị ung thư: hóa trị, xạ trị có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh tinh.

Một số trường hợp vô sinh nam không rõ nguyên nhân, có thể liên quan đến yếu tố di truyền hoặc rối loạn nội tiết.
4. Cách phòng ngừa vô sinh nam
Không phải mọi nguyên nhân vô sinh nam đều ngăn ngừa được, nhưng nam giới có thể giảm nguy cơ bằng cách:
- Nói không với thuốc lá và hạn chế rượu bia.
- Duy trì cân nặng hợp lý, tập luyện thường xuyên.
- Giảm căng thẳng, ngủ đủ giấc.
- Tránh để tinh hoàn bị nóng trong thời gian dài (mặc quần quá chật, ngồi lâu, tắm nước nóng).
- Hạn chế tiếp xúc với hóa chất độc hại, kim loại nặng.
Vô sinh nam là tình trạng phổ biến, âm thầm nhưng ảnh hưởng lớn đến hạnh phúc gia đình. Việc nhận biết sớm các triệu chứng cảnh báo và yếu tố nguy cơ sẽ giúp nam giới chủ động thăm khám và điều trị kịp thời. Nếu gặp khó khăn trong việc thụ thai, hãy đến cơ sở chuyên khoa nam học hiếm muộn để được kiểm tra và tư vấn, từ đó tăng cơ hội chào đón con yêu.

